មូលបទ

សម្បទានស្ករ

អត្ថបទខ្លីៗ
សហគមន៍​មក​ពី​ខេត្ត​កោះ​កុងឡើង​មក​​តវ៉ា​រក​ដំណោះ​ស្រាយ​ពី​ការ​រំលោភ​យក​ដីធ្លី​នៃសម្បទាន​សេដ្ឋកិច្ច​ស្ករ​អំពៅ​

ថ្ងៃទី​២២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៧ នា​ព្រឹក​នេះ ប្រជាកសិករ​ប្រមាណ​ជា​១០០​នាក់​មកពី​សហគមន៍​ជីខ​ក្រោម​ក្នុង​ខេត្ត​កោះ​កុង​ បាន​នាំ​គ្នា​ឡើង​មក​តវ៉ា​នៅ​ខាង​មុខ​ក្រសួង​រៀប​ចំ​ដែន​ដី​នគ​រូប​នីយ​កម្ម​និង​សំណង់ ដើម្បី​ទាម​ទារ​ឱ្យ​រាជ​រដ្ឋា​ភិបាលជួយ​​ដោះ​ស្រាយ​ជម្លោះ​ដីធ្លី​​ ដែល​ប៉ះពាល់​ទៅ​ដល់​ប្រជា​ពលរដ្ឋ​យ៉ាង​តិច​១៥គ្រួសារ។ នៅ​ពេល​នោះ នគរបាល​និង​កងសន្ដិសុខ​ បាន​រុញ​ច្រាន​​អ្នកតវ៉ា​ទាំង​នោះ​ពីតាម​ដង​​ផ្លូវ​ ដែល​បណ្ដាល​​ឱ្យស្រ្ដីសមាជិក​សហគមន៍​​ពីរនាក់រងរបួស​ និង​បែក​បាក់​​ឧបករណ៍​បំពងសំឡេង។​

កាល​ពី​ឆ្នាំ​២០១០ ​សហគមន៍​រង​ផលប៉ះពាល់នេះ ​បាន​បាត់​បង់​ដី​ចំការ​ដោយសារ​ដី​សម្បទាន​សេដ្ឋកិច្ច​ ដែល​គ្រប់​គ្រង​ដោយ​ក្រុម​ហ៊ុន​ហេង​ហ៊ុយអេហ្រ្គី​ខ័លឈ័រ​គ្រុប ដោយ​​បាន​រំលោភ​យកដីធ្លី​​និង​សម្អាតដី​ទាំងនោះ​ដើម្បី​ដាំ​​អំពៅ។​ បន្ទាប់ពី​ការ​តស៊ូ​​រកដំណោះ​ស្រាយ​ទាំង​នៅ​ថ្នាក់​ជាតិ​និង​ថ្នាក់​ក្រោម​ជាតិ​អស់​រយៈ​ពេល​៧ឆ្នាំរួចមក​​ ប្រជាសហគមន៍ជាង​១២០នាក់​បាន​សម្រេច​ចិត្ត​ធ្វើ​ដំណើរ​មក​រាជ​ធានី​ភ្នំពេញ នៅ​ថ្ងៃទី​០២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០១៧ និង​បាន​ចំណាយ​ពេល​ប៉ុន្មាន​ខែ​ ដើម្បី​ដាក់​ញត្តិ​សុំអន្តរាគមន៍​ពី​​អាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ។​ កាល​ពី​​ថ្ងៃទី១៧ ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០១៧ សហគមន៍​បានត្រឡប់​មក​​ជួប​ជាមួយ​តំណាង​មួយ​រូប​នៃ​ខុទ្ទកាល័យ​​សម្ដេច​នាយករដ្ឋ​មន្រ្តី ​ជា​អ្នកដែល​​បាន​សន្យា​ថា​នឹង​ជួយ​ស្វែង​រក​ដំណោះ​ស្រាយ​ជូន​ពួកគាត់​។​

បន្ទាប់ពី​ការ​តវ៉ា​អស់​ជាច្រើន​ម៉ោងនៅ​ខាងមុខ​ក្រសួង​ដែនដី អ្នក​នាំ​ពាក្យមួយ​រូប​របស់​ក្រសួងបាន​ចេញ​មក​ប្រាប់​ក្រុម​អ្នក​តវ៉ា​ថា​ ករណី​របស់​ពួកគាត់​កំពុង​ត្រូវ​បាន​ពិនិត្យ​ពិចារណា។ ទោះ​បី​ជា​មានការ​សន្យា​របស់​រាជ​រដ្ឋាភិបាល​ថា ជម្លោះ​ដីធ្លីរបស់​ពួកគាត់​​នឹង​ត្រូវ​បាន​ដោះ​ស្រាយក្ដី​​ ប៉ុន្តែ​សហគមន៍​រងផលប៉ះពាល់​នឹង​នៅបន្ត​​រង់ចាំ​រហូត​ដល់​មាន​ការ​ចាត់​វិធាន​ការ​ ហើយ​ពួក​គាត់​គ្រោង​នឹង​ស្នាក់​នៅ​រាជ​ធានី​ភ្នំពេញ​រហូត​ដល់​ទទួល​បាន​​ដំណោះ​ស្រាយ​សមស្រប។

អត្ថបទ
ស្ត្រី​កម្ពុជា​ដែល​ឈរជួរមុខ៖ រឿងរ៉ាវត​ស៊ូ​របស់ស្ត្រី​ប្រាំមួយនាក់

ថ្ងៃទី​១៣ ខែមិនា ឆ្នាំ២០១៥audio available

ដើម្បីអបអរសាទរទិវា​សិទិ្ធនារី​អន្តរជាតិ​នាឆ្នាំ ២០១៥ អង្គការ លីកាដូ រួមជា​មួយ​អង្គការ​សមាគម​ខ្មែរលើ​កម្ពុជា បាន​រៀបចំ​វេទិកា​សាធារណៈ​នៅទីក្រុង​បានលុង ខេត្ត​រតនគិរី សម្រាប់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ដែល​ទទួល​រងផល​ប៉ះពាល់​ដោយសារ​ការរំលោភ​យកដីធ្លី។ វេទិកានេះ ត្រូវបាន​ចូលរួម​ដោយ​អ្នក​តំណាង​​ប្រមាណ​ជាង ១០០ នាក់ មកពី​សហគមន៍​ជនជាតិ​ដើម​ភាគតិច​ខុសៗគ្នា​ចំនួន ៨​សហគមន៍ នៅក្នុង​ខេត្ត​រតនគិរី និង​សកម្មជន​ដីធ្លី​មួយចំនួន​មកពី​ខេត្តនានា​ក្នុងប្រទេស​កម្ពុជា។ ប្រធាន​បទ​​នៃវេទិកានេះ គឺផល​ប៉ះពាល់​នៃជម្លោះ​ដីធ្លី​មកលើ​ស្ត្រី ហើយ​ភាគច្រើន​នៃអ្នក​ចូលរួម គឺជា​ស្ត្រី។ អ្នក​​ចូលរួម​​បានចែក​រំលែក​បទ​ពិសោធន៍ និង​គំនិត​របស់​អ្នកទាំងនោះ ហើយ​អ្នកចូលរួម​មួយចំនួន​បាន​ច្រៀង​ចម្រៀង​ដែល​អ្នកទាំងនោះ​បានតែង​ឡើង​ដែល​រៀបរាប់​អំពី​ដំណើរ​រឿង​ជម្លោះ​ដីធ្លី​របស់​អ្នក​ទាំង​នោះ។ អត្ថបទខាង​ក្រោម​នេះ យើងខ្ញុំ​បាន​ចងក្រង​ឡើង​នូវជីវ​ប្រវត្តិ​សង្ខេប​នៃ​ស្ត្រី​ចំនួន ៦នាក់ ដែល​បាន​ចូលរួម​ក្នុងវេទិកា​នេះ។ រឿងរ៉ាវរបស់​អ្នក​ទាំងនោះ បានបង្ហាញ​អំពី​ការ​លំបាក​វេទនា​ជាច្រើន​ ដែល​ស្ត្រីដែល​រងផល​ប៉ះពាល់​ដោយ​ជម្លោះដីធ្លី​ជាច្រើន បាន​ជួបប្រទះ ក៏ដូចជា​ជំនឿចិត្ត និង​ភាពក្លៀវក្លា​របស់អ្នក​ទាំងនោះ។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍ ការ​បន្តទង្វើរ​ខុសច្បាប់​របស់​អាជ្ញាធរ​ខេត្ត​ឧត្តរមានជ័យ​មកលើបុគ្គលិក​របស់​អង្គការ​សមធម៌កម្ពុជា

ថ្ងៃទី​១៦ ខែតុលា ឆ្នាំ២០១៤audio available

យើងខ្ញុំ​ទាំងអស់គ្នាជាក្រុម​អង្គការសង្គមស៊ីវិល​ដូចដែលបានរាយនាម​ខាងក្រោមសូមថ្កោល​ទោសចំពោះអាជ្ញាធរ​ខេត្ត​ឧត្តរមានជ័យ ដែលចាប់តាំងពីខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៤មក​​​ បានធ្វើ ការការរារាំង​​​​​ បំពារបំពាន និងគំរាមកំហែង​ដល់​​បុគ្គលិក​​​សិទ្ធិមនុស្ស​។​ ថ្មីៗនេះបុគ្គលិករបស់​អង្គការ​សមធម៌​កម្ពុជាបួនរូបបាន​ចុះទៅ​ធ្វើការ​សិក្សា​ស្រាវ​ជ្រាវ​ដល់​មូល​ដ្ឋាន​ ក្នុងខេត្តឧត្តរ មានជ័យ​ទាក់ទងទៅ​នឹងផល​ប៉ះពាល់​នៃការ​បណ្តេញ​ចេញ​ដោយបង្ខំ ដែលបណ្ដាល​មកពី គម្រោង​ដីសម្បទាន​សេដ្ឋកិច្ចសម្រាប់​ការអភិវឌ្ឍន៏ចំការ​ដំណាំអំពៅ។ ចំការអំពៅនេះ ត្រូវបាន គ្រប់គ្រង​​ដោយ​​ក្រុម​ហ៊ុន​មិត្រាផលគ្រុប (MitrPhol Group) ដែលជា ក្រុមហ៊ុន​ផ្គត់ផ្គង់​ភេសជ្ជៈ​កូកាកូឡាធំទីបីក្នុង​​ពិភព​លោក។ ទិន្នន័យដែលប្រមូលបាននឹងត្រូវផ្តល់ទៅ​អោយ​គណៈ កម្មការជាតិដើម្បី​សិទ្ធិ​មនុស្ស​របស់​ប្រទេស​ថៃ​(NHRCT) ដែល​ជាស្ថាប័នមួយកំពុង​ធ្វើការ ស៊ើបអង្កេត​ទៅលើសកម្មភាព​នានារបស់​ក្រុមហ៊ុន មិត្រា ផល​​គ្រុប​​ ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា (ចំពោះ លំអិត​បន្ថែម​សូមអានឧបសម្ព័ន្ធ១)។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍
ការ​ឃុំខ្លួន​បុគ្គលិក​របស់​អង្គការ សមធម៌កម្ពុជាដោយ​ខុសច្បាប់

ថ្ងៃទី​១២ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៤audio available

យើង​សូមចុះហត្ថលេខាថ្កោលទោស​ចំពោះការបន្តគំរាមកំហែង និងការ​រំលោភបំពាន​អ្នកការពារ​សិទ្ធិមនុស្សនៅ​កម្ពុជា។ យើង​សូមអំពាវនាវ​អាជ្ញាធរមាន​សមត្ថកិច្ចបើក​ការស៊ើបអង្កេត និង កាត់ទោស ចំពោះ​ជនដែលបាន​ចេញបទ​បញ្ជាការឃុំខ្លួន​មិន​ស្របច្បាប់ និងការ​ឃុំខ្លួន​មិនសមស្រប លើលោកស្រី ហ្វូគូសាវ៉ា និងលោក លីដា ។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍
ឆ្លើយ​តប​ទៅ​នឹង​ការ​ចោទ​ប្រកាន់​របស់​ក្រុមហ៊ុន​ភ្នំពេញ​ស៊ូហ្គើរ លើ​លោក អៀង វុទ្ធី នាយក​ប្រតិបត្តិ អង្គការ​សមធម៌​កម្ពុជា​

ថ្ងៃទី​២១ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៤audio available

កាលពីថ្ងៃទី១៨ ខែសីហា ឆ្នាំ២០១៤⁣⁣ ក្រុមហ៊ុន​​ភ្នំពេញ​ស៊ូហ្គើរ បាន​ចេញ​ផ្សាយ​អត្ថបទ​ក្នុង​សារ​ព័ត៌មាន​ក្នុង​​ស្រុក​មួយចំនួន ដោយ​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​នាយក​ប្រតិបត្តិ អង្គកា​រសមធ​ម៌កម្ពុជា លោក​ អៀង វុទ្ធី ពី​បទ​ធ្វើ​សេច​ក្តី​ថ្លែង​ការណ៍​ក្លែង​ក្លាយ​ និង​បន្លំ ទាក់​ទង​ទៅ​នឹង​លោក​ឧកញ៉ា​ លី យ៉ុងផាត់ ដែល​បណ្តាល ​អោយ​មាន ​"ការខូច​ខាត​ដែល​មិន​អាច​​ស្រោច​ស្រង់​វិញ​បាន" លើ​កេរ្តិ៍​ឈ្មោះ​របស់ លោក​ឧកញ៉ា ​ក៏ដូច​ជា អាជីវ​កម្ម​របស់​ក្រុម​ហ៊ុន​ស៊ូ​ហ្គើរ​ភ្នំពេញ។

ទោះបី​ជា​ពេល​ថ្មីៗនេះ​សមាជិក​ព្រឹទ្ធ​សភា​រួបនេះ​ ប្រហែល​ជា​មិន​ជាប់​ពាក់ព័ន្ធ​ក្នុងការ​គ្រប់គ្រង ឬ⁣ កាន់​កាប់​ក្រុមហ៊ុន កន​កែនស៊ូហ្គើរ ​ក្នុង​ខេត្តកោះ​កុង⁣ ឬ ក្រុមហ៊ុន មិត្រ ប៉ូល​ស៊ូហ្គើរ ក្នុង​ខេត្ត​ឧត្តរមាន​ជ័យ⁣​ ក៏ដោយ⁣ ក៏​មាន​ភស្តុតាង​ដែល​មិន​អាច​ប្រកែក​បាន ថា​លោកឧកញ៉ា លី យ៉ុងផាត់ មាន​ជាប់​ពាក់ព័ន្ធ​ជាមួយ ក្រុម​ហ៊ុន​ទាំង​ពីរនេះ​ រួមជា​មួយ​និង​ការ​បណ្តេញ​ប្រជាពលរដ្ឋ​រាប់ពាន់​នាក់​ចេញដោយបង្ខំ។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍ ការប្រើប្រាស់កម្លាំងពលកម្មកុមារនៅក្នុងចំការអំពៅនៅកម្ពុជា គឺមានឯកសារគាំទ្រគ្រប់គ្រាន់

ថ្ងៃទី​២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០១៣audio available

នាពេលថ្មីៗនេះ កាសែត The Guardian បានផ្សព្វផ្សាយអត្ថបទស្តីពីការប្រើប្រាស់ កម្លាំងពលកម្មកុមារនៅក្នុងចំការអំពៅរបស់ក្រុមហ៊ុន KSL នៅប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ស្ករអំពៅឲ្យក្រុមហ៊ុន Tate and Lyle ។ ក្រុមហ៊ុនបែរជាប្រើយុត្តិសាស្រ្តបដិសេធ និងគំរាមប្តឹងផ្តល់ដើម្បីការពារកិត្តិនាមដែលធ្លាក់ចុះជាជាងចាត់វិធានការ ដោះស្រាយចំពោះបញ្ហារំលោភបំពាន។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍
ពាក្យ​បណ្ដឹង​ដាក់​ទៅ​គណៈ​កម្មា​ធិការ​សិទ្ធិ​មនុស្ស​ប្រទេស​ថៃ ស្ដី​ពី​បញ្ហា​សម្បទាន​ដី​ស្ករ​អំពៅ​នៅ​កម្ពុជា​

ថ្ងៃទី​៣១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៣audio available

អង្គការសង្គមស៊ីវិលចំនួនពីរ ៖ អង្គការ លីកាដូ និង អង្គការ សមធម៍កម្ពុជា បានដាក់ពាក្យបណ្ដឹងក្នុងនាមឲ្យដើមបណ្ដឹងចំនួន ៦០២​គ្រួសារ ស្ដី​ពី​ការ​រំលោភ​បំពានសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ដែល​ជាប់​ពាក់​ព័ន្ធ​នឹង​ដី​សម្បទាន​ស្ករ​អំពៅ គ្រប់គ្រងដោយក្រុមហ៊ុនថៃដ៏ធំមួយ ឈ្មោះ សារ​ជីវ​កម្ម​ស្ករ​ស​មីតរិ៍ប៉ូល (Mitr Phol Corporation)។

អត្ថបទ
Eviction and Land Grabbing Surges Across Cambodia

ថ្ងៃទី​២ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១០

The use of military police by government-affiliated companies and individuals to forcibly evict villagers featured prominently in land grabbing cases in first quarter of 2010, leaving over 2,500 families at risk of losing their homes or livelihood.

LICADHO received 23 complaints of land grabbing between January and March 2010, ten of which involved the violent eviction of individuals following the grant of economic land concessions by government ministers to relatives or elites, and their affiliated companies.

វីដេអូ
ប្រជាពលរដ្ឋប្រមូលផ្តុំគ្នា ដើម្បីទាមទារអោយដោះលែងតំណាងសហគមន៍ក្នុងរឿងទំនាស់ដីធ្លី

ថ្ងៃទី​២ ខែមេសា ឆ្នាំ២០១០audio available

ថ្ងៃទី២៦ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១០ ប្រជាពលរដ្ឋប្រមាណជាង៦០០នាក់ បានប្រមូលផ្តុំគ្នា បិទផ្លូវជាតិលេខ៤ អស់រយៈពេលជិត​​ ២ម៉ោង ដើម្បីទាមទារសុំឲ្យមានការដោះលែងអ្នកតំណាងរបស់ពួកគេពីរនាក់ គឺ លោក ខែម វុទ្ធី និងលោក យូ ថូ ដែលត្រូវបានចាប់ខ្លួនអស់រយៈពេល២ថ្ងៃ មកនេះ។ ការបិទផ្លូវនេះ ធ្វើឲ្យមានការកកស្ទះ ចរាចរណ៍យ៉ាងខ្លាំង ហើយបានជំរុញឲ្យអភិបាលរងខេត្ត មន្រ្តីតុលាការ និងមន្រ្តីនគរបាលខេត្តមួយចំនួន ចុះជួបចរចារជាមួយ ក្រុមប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់នោះ។ បន្ទាប់ពីការចរចាររយៈពេលយ៉ាងយូរមក ក្រុមប្រជាពលរដ្ឋបានយល់ព្រមបើកផ្លូវវិញ ហើយនឹងពិភាក្សាអំពីបញ្ហានេះនៅសាលាដំបូងខេត្ត។

ថ្ងៃទី២៩ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១០ លោក យូ ថូ និងខែម វុទ្ធី ត្រូវបានដោះលែងអោយនៅក្រៅឃុំ និងស្ថិតនៅក្រោមការឃ្លាំមើលរបស់តុលាការ។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍ Civil Society Condemn Judicial Tactics Used Against Community Representatives in Kompong Speu

ថ្ងៃទី​២៥ ខែមិនា ឆ្នាំ២០១០

We, the undersigned civil society organizations, condemn the Kompong Speu Provincial Court’s decision yesterday to arrest and detain two community representatives involved in the ongoing Omlaing Commune land dispute. The bogus charges against the two community representatives constitute yet another instance of Cambodia’s rich and powerful using the judicial system as a tool of enrichment and weapon of intimidation. We also condemn the response of mixed police forces to the villagers who came to the provincial court to show their support.

Omlaing Commune Council member You Thou and community leader Khem Vuthy were arrested on charges that they incited villagers to burn two temporary shelters used by construction workers belonging to Ly Yong Phat’s Phnom Penh Sugar Company. The two representatives also stand accused of colluding to set the structures on fire.

អត្ថបទ
Police and Military Burn and Bulldoze Houses During Land Eviction in Cambodia's Northwest

ថ្ងៃទី​១៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០០៩

On October 9, 2009, homes belonging to over 100 families from Bos village in Oddar Meanchey's Konkriel commune, were burned and bulldozed down by a contingent of approximately 150 police, military police, and hired demolition workers. The forced eviction was part of a long standing land dispute between the evicted residents and the Angkor Sugar Company. The Company is owned by Ly Yong Phat, a member of the ruling Cambodian People's Party and a State Senator who claims ownership over the disputed land.

Forestry Administration officials and RCAF troops from Battalion 42 set up roadblocks at the entrances to the village barring human rights workers and the media from entering the village to observe the eviction.

របាយការណ៍សង្ខេប Mitr Pol Sugar: Timeline of a Forced Eviction in Oddar Meanchey

ថ្ងៃទី​១២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០០៩

This briefing paper lays the historical timeline of a community in Konkriel commune, Samraong district, Oddar Meanchey, from its initial settlement in 1998 until its forced eviction in October 2009.

កម្រង​រូបភាព
ជម្លោះដីធ្លីនៅសហគមន៍ស្រែអំបិល

ថ្ងៃទី​៦ ខែមិនា ឆ្នាំ២០០៧

សហគមន៍ស្រែអំបិលរស់នៅក្នុងស្ថានភាពប្រឈមនូវការបាត់បង់ដីធ្លី​របស់ពួកគេ ដោយសារការផ្តល់​ដីសម្បទានទៅអោយសមាជិកសភាព​នៃគណបក្ស​កាន់អំណាច។